TRAFİK KAZALARINDA TAZMİNAT

TRAFİK KAZALARINDA TAZMİNAT HAKKI

Motorlu araçların ( otomobil, traktör, otobüs, kamyon, çekici, römork, motorsiklet…) işletilmesi, sürülmesi niteliği gereği tehlike ve risk içermektedir. Karayolu taşımacılığı en fazla trafik kazasının meydana geldiği ulaşım şeklidir. Hem ülkemizde hem dünyada milyonlarca trafik kazası meydana gelmektedir. Emniyet Genel Müdürlüğü Trafik Başkanlığının Mart 2023 Trafik İstatistik Bülteninden edinilen bilgilere göre, ülke genelinde 2023 Mart ayı itibariyle toplam 40.704 trafik kazası meydana gelmiştir. Bu trafik kazaları, ölümle, yaralanmayla ve maddi hasarla sonuçlanmıştır.

Trafik kazaları nedeniyle mal varlığı zararları, ölümler ve yaralanmalar nedeniyle çok fazla mağduriyet ortaya çıkmaktadır. Sadece yaralanan ve ölenler değil onların yakınları da oldukça etkilenmektedir.

KAZA TESPİT TUTANAKLARININ ÖNEMİ

Belirtmek isteriz ki, zarar gören zararını ve karşı tarafın kusurunu ispat yükü altında olduğundan kaza anında ilk olarak kaza tespit tutanaklarının düzgün ve doğru şekilde düzenlenmesi önemlidir. Kazaya karışanlar maddi hasar halinde kendi aralarında bu tutanağı tutabilecekleri gibi, bedensel zarar veya ölüm halinde trafik polisi tarafından düzenlenecektir. Trafik polisleri tarafından düzenlenen tutanakta kusur oranı belirtilmeyecektir.

TRAFİK KAZASI NEDENİ İLE TALEP EDİLEBİLECEK ZARARLAR

• Trafik kazası durumunda, Sigortalı ve belli şartlarda yakınlarının, trafik kazası anında yanında bulunan eşyanın zarar görmesi halinde de eşya zararını talep edebilecektir. Araç değer kaybı ve yoksun kalınan kar da zarar olarak talep edilebilecektir.

• Ölümlü trafik kazası halinde Türk Borçlar Kanunu 53. Maddesi uyarınca, özellikle cenaze giderleri, ölüm hemen gerçekleşmemiş ise tedavi giderleri ile çalışma gücünün azalması ya da yitirilmesinden doğan kayıplar ve ölenin desteğinden yoksun kalan kişilerin bu sebeple uğradıkları kayıplar talep edilebilecektir.

• Trafik kazası neticesinde bedensel zararın söz konusu olması halinde sürekli veya geçici iş göremezlik ödeneği, kazanç kaybı, ekonomik geleceğin sarsılmasından doğan kayıplar, tedavi giderleri, bakıcı giderleri talep edilebilecektir (TBK 54) . Maluliyet oranının tespitinden sonra tazminat miktarları aktüerya bilirkişileri tarafından hesaplanacaktır. Başkaları tarafından yapılacak hesaplar neticesinde çıkacak tazminat miktarı elbette doğru olmayacaktır.

• Trafik kazası neticesinde maddi tazminat dışında manevi tazminatta talep edilebilmektedir. Kaza nedeniyle zarar görenin yıpranması, zarar görenin yaşadığı üzüntü, elem, acı sonucunda ruhsal ve psikolojik olarak oluşan zararlar manevi zararlardır.

TRAFİK KAZASINDA TAZMİNATTAN KİMLER SORUMLU?

Karayolları Trafik Kanunu’nun 85/1. Maddesine göre; Bir Motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın işleteni, bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumludur.

KTK m. 91/1. Maddesinde motorlu araç işletenlerin bu sorumluluklarının karşılanması için sigorta yaptırmaları zorunlu tutulmuştur. Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası, aracın işletilmesi sırasında üçüncü kişiler nezdinde doğacak zararları teminat altına almaktadır. Harici zararların tazmini için ihtiyari sigorta ve kasko sigortası imkanları mevcuttur.

Sigorta sözleşmeleri ile araç işletenin, sürücünün ve teşebbüsün sorumluluğu poliçe uyarınca sigorta firması tarafından üstlenilmektedir. Sigorta sözleşmesinde öngörülen riziko meydana gelmesi halinde sigortacı Tazminat, Bedel ve Giderleri ödeme yükümlülüğü altındadır. Trafik sigortası kapsamında, zarar gören dava açmadan önce Trafik Sigortası Genel Şartlarının ekinde belirlenen evraklarla sigortacıya başvuru yapmalıdır. Süreci eksiksiz ve doğru şekilde yürütülebilmesi için en baştan sigorta şirketlerinden bağımsız bir avukattan hukuki destek alınması önem arzetmektedir. Sigortacı, rizikonun, tazminatın veya bedel ödeme borcunun kapsamının belirlenmesi için yapılan makul giderleri, karşılamak zorundadır. Bununla birlikte işleten, araç sahibi, bağlı teşebbüs kusuru olmadığı, zarar görenin ağır kusur veya mücbir sebep hallerinde sorumluluktan kurtulması mümkündür. Sigortacının sorumlu olmadığı tutarları önceden ödemiş olması halinde rücu hakkı da bulunur.

TAZMİNAT DAVALARI

Tazminat talepli dava sigorta şirketi, güvence hesabı veya Motorlu Taşıtlar Bürosu aleyhine açılacak ise Asliye Ticaret Mahkemeleri görevlidir. Ticaret mahkemesinde dava açılmadan önce arabulucuya başvurmak dava şartıdır. Sadece işleten ve sürücü aleyhine açılacak dava da ise Asliye Hukuk Mahkemeleri görevlidir. Dava açmadan tahkim yargılaması ile daha kısa ve daha az masrafla uyuşmazlıkların çözümü de mümkündür. Tazminat talepli davalar zamanaşımı süresi içerisinde açılması gerekmektedir.

Tazminat taleplerinde tüm sürecin doğru şekilde yürütülmesi uzmanlık gerektirmektedir. Zira her somut olaya göre de hukuki çözümler farklılık arzettiğinden somut olaya göre durum değerlendirilmelidir.

DİKKATLİ OLUN! DAHA FAZLA TAZMİNAT ALABİLİRSİNİZ.

Özellikle belirtmek isteriz ki, uygulamada hasar sigorta danışmanlık şirketi adı altında birçok şirket kazadan sonra derhal zarar gören ile irtibata geçerek süreci yönetebileceklerini iddia etmektedirler. Hasar danışmanlık şirketlerinin sigorta alacağını temlik alarak ya da çok düşük bedellerle temellük ederek vatandaşı zarara uğratması söz konusu olmaktadır.

5684 sayılı Sigortacılık Kanunun Ek 6. Maddesi uyarınca bu tür şirketlerin süreci yönetmeleri ve tazminat alacağı tahsil etmeleri yasal değildir. 1136 sayılı Kanuna göre, Avukatlık ile Hukuki Danışmanlık Hizmetlerini sadece Avukatlar verebilir. Bu aracı firmaların ve aracı firmalar aracılığıyla iş gören avukatların Avukatlık Kanunu uyarınca hapis cezası ile cezalandırılmaları düzenlenmiştir.

Bu kapsamda vatandaşların hak kaybına uğramamaları için dikkatli olmaları ve Hasar Sigorta şirketlerine değil güvendikleri ve bu konuda uzman bir avukattan hukuki hizmet almaları önem arzetmektedir.

SON OLARAK..

Trafik kazalarında tazminat uyuşmazlıklarının doğru yönetilmesi ve tüm süreç oldukça detaylı bilgi birikimi ve uzmanlık gerektirmektedir. Sizlere yol göstermeyi hedefleyen işbu yazı kapsamında açıklananlar konunun sadece küçük bir kısmıdır. Her somut olaya göre hukuki çözümler farklılık arzettiğinden somut olaya göre durum değerlendirilmelidir. Yağız Hukuk ve Danışmanlık olarak Avukat Fatma Yağız tarafından tüm süreç doğru ve etkili şekilde yürütülmektedir. Aşağıda yorum yapabilir veya Bize ulaşabilirsiniz.